نگاهی به پدافند غیرعامل و اهمیت آن در مدیریت شهری

راهبرد امروز و راهکار فردا

کد خبر : 768713 آبان 1397اخبار 0
پدافند غیرعامل، امروز به‌عنوان یک راهبرد مؤثر در پیوست ایمنی ساخت‌وسازهای شهری به شمار می‌رود ‌ و فردا یک راه‌کار برای عبور از مخاطرات و بحران‌های پیش روی شهروندان است.
راهبرد امروز و راهکار فردا

 

 

پدافند غیرعامل نقطه کانونی بقا و استمرار حیات شهروندان یک کشور است چون همواره یکی از ضرورت‌های زندگی شهری، ایجاد امنیت و رفاه برای شهروندان به‌خصوص در مواقع بحران و ایجاد اختلال در کارکردهای زندگی شهری است. از این‌رو کارشناسان مجموعه‌ای از دستورالعمل‌ها را برای مدیریت بر این‌گونه موارد تحت عنوان پدافند غیرعامل تعریف کرده‌اند که هدف از آن پشتیبانی و ایجاد ایمنی برای گذر از شرایط خاص همچون تهدیدات نظامی، طبیعی و صنعتی است.

 

گام‌های ابتدایی در این مسیر تحلیل انواع خطرها و سپس ایمن‌سازی ساخت‌وسازها در بافت شهری و روستایی در مقابل آسیب‌هاست. اصلی‌ترین هدف از منطق پدافند غیرعامل نه ‌فقط پیشگیری فنی از آسیب‌ها، بلکه ایجاد استحکامات لازم در بناها و ساخت فضاهای لازم برای هنگام وقوع حوادث است. دفاع غیرعامل دارای هزینه‌های کمتری است و از لحاظ اصول و شاخص‌های جهانی مفهومی صلح‌آمیز و توسعه‌محور دارد و باعث صرفه‌جویی کلان اقتصادی و ارزی در حفظ اماکن و تجهیزات شهری در مواقع بروز بحران می‌شود.

 

در مسائل شهرسازی لزوم تدوین نظام جامع شهرسازی مقاوم در برابر بلایای طبیعی و شبکه‌های معابر و زیرساخت‌های شهری، ابتکار عمل و تنوع  عملکردهای چندمنظوره در ساخت‌وسازها به‌خصوص اماکن اداری و نظامی و تجاری و بیمارستانی و تدوین نظام مدیریت بحران شهری به‌گونه‌ای که به شهروندان تداوم کارکردهای ضروری را در شرایط بحران نوید دهد، از ضروریات است.

 

پدافند غیرعامل به‌خصوص بعد از جنگ جهانی دوم در دستور کار بسیاری از کشورها قرار گرفت. در کشورهای دیگر نظیر چین، امریکا و کره شمالی، سوئیس و کشورهای توسعه‌یافته و درحال‌توسعه به‌عنوان مهم‌ترین راهبرد در تقابل‌های طبیعی و غیر آن به شمار می‌رود. در کشور سوئیس که شاخص کشورهای جهان در زمینه پدافند غیرعامل شمرده می‌شود، تأمین فضای پناهگاهی در برابر انفجار برای هر یک از افراد جمعیت حدود شش و نیم میلیون نفری این کشور و با مشارکت مالی مالکان و دولت به‌صورت پنجاه‌درصد به پنجاه‌درصد است. علاوه بر پناهگاه‌های خانگی برای غیرنظامیان و نیز پناهگاه‌های همگانی، سیستم پدافند غیرعامل سوئیس 80 هزار تخت بیمارستانی زیرزمینی و تعداد بیشتری پناهگاه برای کارکنان صنایع کلیدی که در زمان جنگ یا حوادث طبیعی ادامه فعالیتشان حیاتی است را فراهم کرده است.

 

 

ﺑﯿﺎن ﻋﻤﻠﮑﺮد ﮐﺸﻮر ﭼﯿﻦ در ﻣﻮرد دﻓﺎع ﻏﯿﺮﻋﺎﻣﻞ از این‌ جهت ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺪاﻧﯿﻢ ﮐﺸﻮري ﺑﺎ توانمندی‌های ﻧﻈﺎﻣﯽ ﭼﯿﻦ ﻧﯿﺰ ﺑﻪ آن اﻧﺪازه ﺧﻮد را ﻣﺼﻮن نمی‌داند ﮐﻪ از ﺗﻤﻬﯿﺪات دﻓﺎع ﻏﯿﺮﻋﺎﻣﻞ بی‌نیاز ﺑﺎﺷﺪ. در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮي ﭼﯿﻦ به‌ویژه ﭘﮑﻦ پناهگاه‌هایی ساخته‌شده ﮐﻪ ﺑﻪ دو ﻗﺴﻤﺖ ﺗﻘﺴﯿﻢ می‌شوند: 1- پناهگاه‌های موجود در مجتمع‌های مسکونی بزرگ 2- پناهگاه‌های عمومی 

 

در ﺷﻬﺮ ﭘﮑﻦ ﺑﯿﺸﺘﺮ مجتمع‌های ﻣﺴﮑﻮﻧﯽ ﯾﺎ ﺗﺠﺎري ساخته‌شده در سال‌های اﺧﯿﺮ داراي ﭼﻨﺪﯾﻦ ﻃﺒﻘﻪ پایین‌تر از ﻫﻤﮑﻒ ﻧﯿﺰ می‌باشند ﮐﻪ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﮐﺎرﺑﺮي آن‌ها ﺑﯿﺸﺘﺮ به‌عنوان ﭘﺎرﮐﯿﻨﮓ اﺳﺖ و اﯾﻦ مجتمع‌ها از ﭘﺎﯾﯿﻦ ﺑﻪ ﺷﺒﮑﻪ ﻣﺘﺮو ﻣﺘﺼﻞ است .درﻫﺎي ﺧﺮوﺟﯽ اﯾﻦ ﻣﺠﺘﻤﻊ از ﺟﻨﺲ ﻓﻮﻻد  با قطر ﺣﺪود 10 سانتی‌متر است. نظیر این‌گونه اقدامات را در کشورهای دیگر نیز می‌توان بررسی و تحلیل کرد. 

 

*مدیریت شهری ساری

 

آنچه در هفته‌های گذشته به‌عنوان یک راهبرد و در جلسات تخصصی گروه مدیریت شهری و با همکاری سازمان‌های مرتبط با آن نظیر آتش‌نشانی، ترافیک و حمل‌ونقل شهری و نظایر آن در چارچوب کارگروه پدافند غیرعامل با نظارت یکپارچه شهرداری در حال پیگیری است، ایجاد سامانه هدفمند جهت همین موارد است.

 

در جلسات کارگروه طبقه‌بندی ساختمان‌ها و اماکن شهری از لحاظ سطح ایمن‌سازی و ارائه آموزش‌های ایمنی به شهروندان در دستور کار قرار دارد. از نظر اصول معماری تعیین طرح‌های هندسی بناها، موقعیت و ایجاد بازشوها، نحوه دسترسی و پیش‌بینی فضای امن به‌صورت چند عملکردی برای ساختمان‌ها مطرح است. تدوین پیوست پدافندی برای ارائه هرگونه مجوز جهت تغییرات در بافت‌های شهری و غیرشهری با توجه به جدول درجه‌بندی و درجه اهمیت پناهگاه‌های شهری و شرایط استحکام آن‌ها باید تعریف شود. به همین خاطر در نظر گرفتن شاخص‌هایی همچون درجه حفاظت سازه موردنظر، نوع تهدیدات مبنا با توجه به موقعیت آن تغییر، اهمیت عملکردی بنا یا تغییر، می‌بایست در نظر گرفت. مشخصات مکانیکی و دینامیکی مصالح به‌کاررفته در ساخت‌وسازهای شهری، و ایجاد سامانه‌های سازه‌ای مقاوم در برابر انفجار و هرگونه اختلال به‌خصوص در اماکن بیمارستانی و مراکز درمانی، ادارات و واحدهای تجاری، کارخانه‌ها و خطوط تولید حیاتی و نقاط خاص نظیر بانک‌ها و مراکز خدمات‌رسانی عمومی حتماً در دستور کار و اولویت می‌باشند.

 

پدافند غیرعامل، امروز به‌عنوان یک راهبرد مؤثر در پیوست ایمنی ساخت‌وسازهای شهری به شمار می‌رود

‌ و فردا یک راه‌کار برای عبور از مخاطرات و بحران‌های پیش روی شهروندان است.

 

اشتراک گذاری

افزودن دیدگاه




متن بالا را در زیر وارد کنید

رادیو شهروند
نقدهای شایسته
مجله شهروندی
چندرسانه ای
تجارب شهرهای موفق دنیا
ارسال تصویر
تصاویر شهر را برای ما ارسال کنید