ساری گردی

برج تاریخی رسکت

کد خبر : 225023 آذر 1396ساری گردی 0
این برج یکی از برج های مدور آجری متعلق به قرن ۵ هجری قمری می باشد که در روستایی به همین نام واقع شده است. این بنا دارای دو کتیبه به خط کوفی و پهلوی است
برج تاریخی رسکت

 

برج رسکت یکی از بناهای تاریخی و دیدنی شهرستان ساری در استان مازندران می باشد که احتمال داده می شود این برج آرامگاه یکی از شهریاران آل باوند، در دوره سلجوقیان، باشد.

 

این برج یکی از برج های مدور آجری متعلق به قرن ۵ هجری قمری می باشد که در روستایی به همین نام واقع شده است. این بنا دارای دو کتیبه به خط کوفی و پهلوی است.

 

برج رسکت در شیب تند کوهی سنگی بنا شده و همواره این سئوال مطرح بوده که این بنای آجری چگونه در این شیب تند پابرجا مانده است. با طرح این سئوال گمانه‌ ای در اطراف برج زده شد و طی آن بخشی از سکوی آجری نمایان شد که سطح شیب را برای معماران برج از بین برده است. معماران این برج با استفاده از تراشیدن سنگ‌ های کوه، حفره‌ ای سنگی را به وجود آوردند تا بتوانند سکوی آجری را در داخل آن بنا کنند.

 

برج رسکت ۱۸ متر ارتفاع دارد و محیط آن در پایین حدود ۱۵ متر است. حد فاصل‌ قسمت‌ فوقانی‌ بدنه‌ و آغاز گنبد برج‌ با مقرنس‌ کاری‌ تزئین‌ شده‌ است‌ و دو کتیبه ‌آجری‌ نیز به‌ خط‌ پهلوی ساسانی و خط‌ کوفی‌ در روی‌ آن‌ به‌ چشم‌ می‌خورد.

 

برج آرامگاهی رسکت در زمان غزنویان ساخته شده‌ اما در این زمان خاندان باوندیان که از اسپهبدان ساسانی بودند در مازندان حکومت می‌ کردند. این خاندان از دوره ساسانی در این منطقه از کشور مستقر بودند و با ورود اسلام، مسلمان شده‌ و حدود ۷۰۰ سال در مازندران حکومت کردند. برج رسکت آرامگاه یکی از اعضای خاندان باوندیان به نام«شهریار ابن قارون» است.

 

در سال ۲۳۱ خورشیدی برابر با ۲۳۷ قمری شهاب سنگی در این منطقه سقوط کرد که به نام «شهاب سنگ اسپهبد شروین» خوانده‌ شد. برخی پژوهشگران برج رسکت را یادمانی چند منظوره در نزدیکی محل سقوط این شهاب سنگ می‌ دانند.

 

برج رسکت مدوّر است با سقفی مخروطی که قطر قسمت داخل آن حدود ۵۷ متر است. لب برج با ردیف مضاعفی از مقرنس های آجری مزیّن به نقوش گچبری آذین شده است. در پایین این مقرنس ها کتیبه ای با شکوه به خط کوفی به کمک گچبری نقش شده است. البته دو سوم این کتیبه از میـان رفته است. حروف کتیبه به رنگ سفید بر زمینه ای به رنگ آبی جلوه گری می کند.

 

بالای درب، کتیبه دیگری که آن هم از گچ ساخته شده و بسیار آسیب دیده به چشم می خورد. این کتیبه شامل چهار سطر است که سه سطر اول و نصف از سطر چهارم به خط کوفی ریحان مشابه خط کتیب فوقانی است و نیم دیگر از سطر چهارم به خط پهلوی است. متنی که به خط کوفی نوشته شده توسط خطی عمودی به دو بخش تقسیم شده که یکی آیات قرآنی و دیگری مطالب تاریخی است. خط عمودی دیگری نوشته های کوفی را از متن پهلوی جدا ساخته است.

 

در خصوص تاریخ احداث بنا، به نظر می رسد که در انتهای متن کوفی آخر این حروف کلمه مائه به معنای صدها خوانده می شود ولی چیز دیگری از تاریخ باقی نمانده است. با این همه اگر در مورد نام ماه که خیلی صدمه دیده ولی ظاهرا شوال خوانده می شود یقین حاصل کنیم، با توجه به فاصله کمی که میان کلمه شوال و مائه باقی می ماند می توان گفت که تاریخ سال دقیقا اربعمائه (۴۰۰) است. در واقع از نظر شکل معماری بنا، این تاریخ نمی تواند ۳۰۰ یا ۵۰۰ باشد.

 

دسترسی به روستای رسکت و دیدن طبیعت بسیار زیبا و کم نظیر آن از طریق جاده ساری به سمت فریم مقدور است. این اثر در تاریخ ۹ مرداد ۱۳۱۲ با شماره ثبت ۱۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

 

گالری تصاویر

اشتراک گذاری

افزودن دیدگاه




متن بالا را در زیر وارد کنید

رادیو شهروند
نقدهای شایسته
مجله شهروندی
چندرسانه ای
تجارب شهرهای موفق دنیا
ارسال تصویر
تصاویر شهر را برای ما ارسال کنید